วิธีเลือกรถเข็นไฟฟ้า / Power Wheelchair buyer guide

วิธีเลือกรถเข็นไฟฟ้า / Power Wheelchair buyer guide

มีหลายท่าน สนใจซื้อรถเข็นไฟฟ้าแต่ยังไม่ค่อยแน่ใจว่าควรเลือกซื้ออย่างไร บทความนี้น่าจะช่วยให้ความรู้ความเข้าใจในหลายเรื่อง เพื่อเป็นแนวทางในการซื้อรถเข็นไฟฟ้าให้ท่านได้ครับ

เกริ่นก่อนว่ารถเข็นไฟฟ้านั้นมีมานานแล้วหลายสิบปี พัฒนาต่อจาก Wheelchair รถเข็นนั่งทั่วๆไปให้ โดยติดระบบมอเตอร์ไฟฟ้าเข้าไปทำให้คนนั่งไม่ต้องออกแรงเข็นรถเองเหมือนแต่ก่อน อีกทั้งระบบการทำงานของมอเตอร์ในปัจจุบันเสถียรขึ้นตอบสนองดีขึ้น แบตเตอร์มีความจุดีขึ้นในนน.ที่น้อยลง ทำให้รถเข็นไฟฟ้าเป็นที่นิยมมากในปัจจุบัน โดยเฉพาะในประเทศที่พัฒนาแล้วมีการใช้รถเข็นไฟฟ้าอย่างแพร่หลาย รัฐบาลสร้างโครงพื้นฐานพื้นต่างระดับ เพื่อรองรับการใช้งานรถเข็นไฟฟ้า จุดเด่นของรถเข็นไฟฟ้าคือ “บังคับเคลื่อนที่ด้วยคนนั่งเอง”

รถเข็นวีลแชร์ทั่วไป VS รถเข็นไฟฟ้า-Power Wheelchair 
วีลแชร์ทั่วไปนั้นออกแบบมาให้ผู้นั่งสามารถใช้มือตัวเองเข็น (ที่ล้อมีด้ามจับ) หรือ ให้คนอื่นเข็น (มีด้ามจับด้านหลังเหมือนรถเข็นในโรงพยาบาล) ดังนั้นในการกรณีที่ผู้นั่งต้องการเคลื่อนที่ด้วยตัวเองแต่มีแรงแขน จึงไม่สามารถรถเข็นนั่งวีลแชร์ธรรมดาได้ วีลแชร์ไฟฟ้าเริ่มต้นเกิดการความต้องการให้เคลื่อนที่ด้วยตัวเองได้โดยใช้กำลังมอเตอร์ มาตรฐานรถเข็นไฟฟ้าทั่วไปให้มอเตอร์ 24V ออกมาในรุ่นแรกๆนั้นเป็นการปรับแต่งรถเข็นธรรมดาแมนนวลมาติดมอเตอร์เข้า (หน้าตาเหมือนรถเข็นธรรมดา มีมอเตอร์เพิ่มขึ้น) และหลังๆมีการออกแบบมาให้เป็นรถเข็นไฟฟ้า มอเตอร์เล็กแต่กำลังสูง วิ่งได้ระยะทางได้ไกลขึ้น ปัจจุบันมีกันใช้กันอย่างแพร่หลายมากในประเทศพัฒนาแล้วเช่น USA, ญี่ปุ่น, ฮ่องกง, อังกฤษ

  • ผู้นั่งสามารถบังคับเองได้
  • ไปไหนได้ตามที่ใจต้องการ
  • ช่วยเหลือตัวเอง ได้ทำกิจกรรมที่อยากทำ
  • ไม่ต้องออกแรงบังคับด้วย Remote

มอเตอร์แบบต่างๆ? มอเตอร์ของรถเข็นไฟฟ้าเป็นส่วนสำคัญมาก คือเป็นหัวใจในการขับเคลื่อน มอเตอร์ของรถเข็นไฟฟ้าจะมีสองด้าน ทำงานอิสระต่อกัน (สามารถบังคับหมุนรอบตัวเองได้ ด้านขวาหมุนถอยหลัง ด้านซ้ายหมุนเดินหน้า) ทำใหเครื่องที่ในที่แคบได้ กำลังของมอเตอร์ระบุเป็น Watt เช่น 200Watt, 250Watt เป็นต้น

มอเตอร์จะมีแบบปกติมอเตอร์ DC ทั่วไปๆ (เหมือนมอเตอร์ของพัดลม) มอเตอร์แบบนี้จะมีขนาดใหญ่ น้ำหนักมาก แต่ราคาถูก ส่วนมากจะอยู่ในรถรุ่นเริ่มต้น // มอเตอร์อีกชนิดคือ Brushless Motor เป็นมอเตอร์ที่มีขนาดเล็ก กินไฟน้อยกว่า ใช้กำลังสูง แต่ราคาจะสูงตาม

เบรคไฟฟ้าสำคัญไฉน? รถเข็นนั่งไฟฟ้าทั่วๆไปนั้น ที่ใช้มอเตอร์ DC ธรรมดา จะไม่มีระบบเบรคไฟฟ้า จะมีแค่การหน่วงไฟฟ้า การหน่วงคือให้กระแสไฟฟ้าหน่วงมอเตอร์ให้อยู่กับที่ รถอาจจะไหลได้ ส่วนรถเข็นผู้ป่วยไฟฟ้าที่มีระบบเบรคไฟฟ้าหรือ Electromagnetic Brake จะมีการเข้าล็อคอัตโนมัติเมื่อปล่อย JoyStick เมื่อขึ้นทางชันแล้วหยุดรถจะไม่ไหล

วัสดุโครงสร้าง รถเข็นไฟฟ้า? หลักๆทั่วไปรถเข็นไฟฟ้าจะทำด้วย เหล็กผสม และ อลูมิเนียม เหล็กจะมีน้ำหนักรถที่มากกว่าในความแข็งแรงเท่าๆกันกับ อลูมิเนียม // วีลแชร์ไฟฟ้าที่มีโครงสร้างเป็นอลูมิเนียม โดยมากจะมีน้ำหนักเบา และราคาสูงกว่า อีกทั้งยังไม่ขึ้นสนิม

Controller/Joy Stick? แต่ละรุ่น แต่ละยี่ห้อจะใช้ Controller ไม่เหมือนกัน บางรุ่นตอบสนองเร็ว บางรุ่นตอบสนองช้า มี Function การทำงานน้อยกว่า แต่หลักๆคือสามารถรับระดับความเร็วได้ มีไฟบอกสถานะแบตเตอรี่ และ มีแตรไฟฟ้า อาจจะไปลองที่ร้านขายรถเข็นไฟฟ้าเพื่อทดสอบ การตอบสนองของ controller

ยางลม VS ยางตัน 
รถเข็นไฟฟ้าเหมือนรถเข็นวีลแชร์ทั่วๆไป มีทั้งเป็นแบบยางลมและยางตัน ยางลมโดยรวมจะถูกกว่าเบากว่า แต่ต้องมีการเติมลมเรื่อยๆ อาจจะไม่สะดวกกับคนแก่ที่อยู่คนเดียว ยางตันจึงออกมาตอบโจทย์ในเรื่องการดูแลรักษา แม้อาจจะไม่นิ่มเท่ายางลม ปัจจุบันยางตันถูกพัฒนากออกมาได้นิ่มรับแรงกระแทกได้ใกล้เคียงยางลมแล้ว อ่านบทความยางลม VS ยางตัน

แบตแห้ง VS แบตลิเธียมไอออน 
รถเข็นไฟฟ้าขับเคลื่อนด้วยแหล่งไฟจาก Battery แต่ก่อนจะมีแต่แบตแห้ง (หน้าตาคล้ายแบตมอเตอร์ไซค์) มีนน. 5-10Kg ปัจจุบันมีการพัฒนแบตเตอรี่ลิเธียมไอออนให้มีความจุมากขึ้น หากเทียบแล้วแบตเตอรี่ที่มีขนาดเท่ากันเช่น 24V 8AH แบตทั่วไปแบตแห้งจะน้ำหนักประมาณ 9Kg ส่วนแบตเตอรี่แบบ Lithium Ion มีน้ำหนักเพียง 2Kg เท่านั้น

รูปเทียบแบตเตอรี่ที่ความจุเท่ากัน Lead Acid กับ Lithium Ion // แบตลิเธียมที่อยู่ด้านซ้ายมือ

รถเข็นไฟฟ้าใช้ที่บ้าน VS เที่ยวในประเทศ VS เที่ยวต่างประเทศ

  • ใช้ที่บ้านหรือ บริเวณบ้านไม่จำเป็นต้องคำนึงถึงน้ำหนักมากนัก สามารถเลือกได้ทุกรุ่น โดยมากรุ่นที่นน.มากจะราคาถูกกว่ารุ่นที่มีนน.เบา
  • ใช้ไปเที่ยวบ้างเป็นครั้งคราว เที่ยวห้าง ต้องนำขึ้นรถ ควรคำนึงถึงขนาดเมื่อพับตัวรถ และ นน.เป็นสำคัญ เพื่อที่คนดูแลสามารถยกขึ้นรถให้ได้ ยิ่งพับได้เล็ก หรือ นน.เบายิ่งเหมาะ
  • ใช้ไปเที่ยวต่างประเทศ หรือต้องขึ้นเครื่องบิน ควรจะเป็นรถเข็นที่ออกแบบมาให้ขึ้นเครื่องบิน แบตเตอรี่ต้องเป็นแบบ Lithium Ion และมีความจุตามที่กฏหมายการบินระหว่างประเทศกำหนด อาจจะอ่านเพิ่มเติมได้ที่นี่ รีวิวนำรถเข็นไฟฟ้าขึ้นเครื่องบิน
ต้องนำแบตเตอรี่ขึ้นเครื่อง

นำรถเข็นไฟฟ้า ไปเที่ยวต่างประเทศ

ควรเลือกรถเข็นไฟฟ้าอย่างไร?
การตัดสินใจซื้อรถเข็นไฟฟ้า มีเหตุผลมากมายแต่ที่เราอยากให้คำนึงถึงอาจจะมีดังนี้ งบประมาณที่มี, ลักษณะคนที่ใช้งาน ชรา, บาดเจ็บ หรือ พิการ น้ำหนักของผู้นั่ง, สถานที่ที่ใช้งานที่บ้าน-ไปเที่ยววันหยุด-เที่ยงห้าง-เที่ยวต่างประเทศ และ ที่สำคัญคือประสิทธิภาพการขับเคลื่อน รถเข็นอาจจะมีหน้าตาเหมือนกันแต่ Performance การตอบสนองไม่เหมือนกัน

ลักษณะผู้คนใช้

  • อายุผู้ใช้งาน ผู้ใช้งานที่อายุมาก
  • ลักษณะทางกายภาพ

น้ำหนักรถเข็นไฟฟ้า

ขนาดเมื่อพับ และ เมื่อกางรถเข็นไฟฟ้า

Performance ประสิทธิภาพ การตอบสนอง 

งบประมาณ

สถานที่ที่ใช้งาน/ความเสี่ยงผู้ใช้งาน

  • ใช้ที่บ้านหรือ บริเวณบ้านไม่จำเป็นต้องคำนึงถึงน้ำหนักมากนัก สามารถเลือกได้ทุกรุ่น โดยมากรุ่นที่นน.มากจะราคาถูกกว่ารุ่นที่มีนน.เบา
  • ใช้ไปเที่ยวบ้างเป็นครั้งคราว เที่ยวห้าง ต้องนำขึ้นรถ ควรคำนึงถึงขนาดเมื่อพับตัวรถ และ นน.เป็นสำคัญ เพื่อที่คนดูแลสามารถยกขึ้นรถให้ได้ ยิ่งพับได้เล็ก หรือ นน.เบายิ่งเหมาะ
  • ใช้ไปเที่ยวต่างประเทศ หรือต้องขึ้นเครื่องบิน ควรจะเป็นรถเข็นที่ออกแบบมาให้ขึ้นเครื่องบิน แบตเตอรี่ต้องเป็นแบบ Lithium Ion และมีความจุตามที่กฏหมายการบินระหว่างประเทศกำหนด อาจจะอ่านเพิ่มเติมได้ที่นี่ รีวิวนำรถเข็นไฟฟ้าขึ้นเครื่องบิน

คนแก่หลายคนมีความเชื่อว่าไม่ได้พิการทำไมต้องใช้รถเข็นไฟฟ้า จริงๆแล้วในปัจจุบันลูกค้ากว่า 70% ไม่ใช่ผู้พิการ แต่เป็นผู้สูงอายุที่มีปัญหาการเดิน เดินลำบาก ไม่มีแรง เดินนานๆไม่ได้ ที่แปลกอีกอย่างของผู้ใช้รถเข็นไฟฟ้าคือมีรถเข็นธรรมดาอยู่แล้วและมีคนช่วยเข็นมีคนดูแลอยู่แล้วด้วย เหตุที่ใช้รถเข็นไฟฟ้าเนื่องจากคนใช้รู้สึกว่า สามารถช่วยเหลือตัวเองได้ มีอิสระมากขึ้น ความมั่นใจในตัวเองมากขึ้น หรือ รู้สึกเกรงใจคนดูแล

จากข้อมูลที่กล่าวไว้ข้างต้น ทางเราเชื่อน่าจะมีประโยชน์แก่ผู้อ่านไม่มากก็น้อย อย่างไรก็ตามควรให้ผู้ใช้งานออกกำลัง เคลื่อนที่ เดิน กิจกรรมต่างๆด้วย เพื่อสุขภาพที่แข็งแรง ขอบคุณครับ 🙂

Video ตัวอย่างรถเข็นไฟฟ้าตัวท็อป ProWheel PW-501

รีวิวรถเข็นไฟฟ้ารุ่นต่างๆ
PW-501
PW-301Plus
Lite1
PW-101A
PW-201A