ใช้ CPAP แล้วเจ็บจมูก หน้าเป็นรอยแดงช้ำ แก้ยังไง?

ตื่นเช้ามาส่องกระจกแล้วต้องตกใจกับรอยปื้นแดงเข้มช้ำที่ดั้งจมูก หรือข้างแก้มสะกดสายตา แถมยังปวดกระดูกดั้งจมูกระบมไปหมดจนไม่อยากใส่เครื่องนอนต่อในคืนถัดไปใช่ไหม ??

นี่คือหนึ่งในอุปสรรคที่พบบ่อยที่สุดของ “ผู้ใช้งานใหม่” หลายคนเข้าใจผิดคิดว่าการใช้เครื่องต้องทนเจ็บแบบนี้ไปตลอด จนบางคนยอมล้มเลิกการรักษาไป ทั้งที่ในความจริงแล้วหน้ากาก CPAP ที่ถูกต้องไม่ควรทิ้งรอยช้ำหรือสร้างความเจ็บปวดให้คุณ

4 สาเหตุหลัก: ทำไมใช้ CPAP แล้วเจ็บดั้งจมูกและหน้าเป็นรอยแดงช้ำ?

1. กับดักการดึงสายรัดหน้ากากแน่นเกินไป (Overtightening): สาเหตุอันดับหนึ่งเกิดจากการที่ สายรัด CPAP แน่นเกินไป ผู้ใช้งานมักพยายามดึงสายรัดให้ตึงที่สุดเพื่อแก้ปัญหาลมรั่ว ส่งผลให้แรงกดบนผิวหนัง จนขาดเลือดไปเลี้ยงชั่วคราวและเกิดเป็นรอยแดงช้ำ ทั้งที่ปัญหาลมรั่วส่วนใหญ่ไม่ได้ต้องการสายที่แน่นขึ้น แต่ต้องการการจัดตำแหน่งที่ถูกต้อง

2. เลือกขนาดหน้ากาก (Size) ไม่พอดีกับรูปหน้า: โครงหน้ากากและซิลิโคนที่เล็กเกินไปจะบีบกดกระดูกจมูกโดยตรง ส่วนหน้ากากที่ใหญ่เกินไปก็จะเลื่อนไถลไปครูดกับผิวหนังระหว่างคืนจนเกิดแผลถลอกได้

3. คราบไขมันสกปรกทำให้หน้ากากลื่นจนต้องรัดแน่นขึ้น: หากละเลยการทำความสะอาดหน้ากาก คราบความมันจากผิวหน้าจะสะสมทำให้เนื้อซิลิโคนลื่นและหลุดง่าย ส่งผลให้ผู้ใช้งานต้องดึงสายรัดให้แน่นกว่าเดิมเพื่อควบคุมไม่ให้ลมรั่ว

5. ความเข้าใจผิดเรื่องสรีระขณะยืนเปรียบเทียบกับขณะนอนราบ: ผิวหนังและกล้ามเนื้อขากรรไกรของคนเราจะหย่อนคล้อยลงตามแรงโน้มถ่วงเมื่อล้มตัวลงนอน หากปรับสายหน้ากากให้พอดีในขณะที่นั่งอยู่หน้ากระจก พอลงนอนจริงหน้ากากจะกดทับดั้งจมูกแรงขึ้นทันที

5 วิธีแก้ไขและป้องกันอาการเจ็บดั้งจมูกและรอยแดงจาก CPAP ด้วยตัวเอง

1. คลายสายรัดและปรับใน “ท่านอนราบ” (The Lying Down Adjustment): แนะนำให้สวมหน้ากาก CPAPแบบหลวมๆ ก่อน จากนั้นเปิดเครื่องแล้วนอนราบลงบนหมอนจริงๆ ค่อยๆ ขยับและดึงรัดสายเพียงแค่ให้ซิลิโคนแนบสนิทกับใบหน้า โดยไม่ต้องออกแรงดึงสายจนแน่นตึง

2. ใช้ครีมลาโนลิน (Lanolin) หรือเจลสูตรน้ำทาลดการเสียดสี:

ข้อควรระวังสำคัญ: ห้ามใช้ปิโตรเลียมเจลลี่ (เช่น วาสลีน) ทาบริเวณที่สัมผัสหน้ากากเด็ดขาด เพราะส่วนผสมของน้ำมันจะย่อยสลายโครงสร้างยางซิลิโคนทางการแพทย์ให้บาง ย้วย เสื่อมสภาพอย่างรวดเร็ว และยังเป็นอันตรายต่อปอดหากสูดดมสะสม แนะนำให้ใช้ครีมลาโนลินบริสุทธิ์เกรดคุณแม่ให้นมบุตร หรือเจลหล่อลื่นสูตรน้ำ (Water-based lubricant) ทาบางๆ แทน

3. ใช้แผ่นรองดั้งจมูก (Nasal Gel Pad) หรือผ้าหุ้มสายรัดหน้ากาก: การใช้ แผ่นรองดั้งจมูก เปรียบเสมือนการเพิ่มเบาะกันกระแทกนุ่มๆ กั้นระหว่างเนื้อซิลิโคนกับผิวที่บอบบางบริเวณสันจมูกและแก้ม ช่วยกระจายแรงกดทับได้เป็นอย่างดี

4. ทำความสะอาดหน้ากากทุกเช้าเพื่อลดคราบมัน: หมั่นล้างทำความสะอาดหน้ากากด้วยน้ำยาล้างขวดนมเด็กเป็นประจำ เพื่อรักษาความหนืดและคงสภาพสุญญากาศของซิลิโคนให้เกาะติดผิวหน้าได้ดีโดยไม่ต้องรัดแน่น

5 ให้เวลาผิวหนังได้ปรับตัว 2 สัปดาห์: สำหรับคนที่เลือกใช้หน้ากากแบบสอดรูจมูก อาการระคายเคืองบริเวณปีกจมูกในช่วงแรกถือเป็นเรื่องปกติ ผิวหนังรอบรูจมูกจะค่อยๆ สร้างความคุ้นเคยและปรับสภาพให้หนาขึ้นเองภายใน 14 วัน

เจ็บจมูกเรื้อรัง? แนะนำหน้ากาก CPAP ทางเลือกใหม่ ดีไซน์ไร้โครงกดทับดั้งจมูก

หากปรับแก้ทุกวิธีแล้วยังรู้สึกระบม ปัจจุบันมีเทคโนโลยีหน้ากากยุคใหม่ที่ออกแบบมาเพื่อคนที่สรีระจมูกโด่ง หรือมีผิวบอบบางมากเป็นพิเศษโดยเฉพาะ

หน้ากากใต้จมูก (Nasal Cradle Mask): ตัวอย่างเช่นรุ่นยอดนิยม ResMed AirFit N30 ที่ดีไซน์ตัวซิลิโคนให้รองรับอยู่แค่บริเวณใต้ฐานจมูกโดยตรง ปล่อยดั้งจมูกของคุณให้เป็นอิสระ หมดกังวลเรื่องรอยแดงช้ำสะสมบนสันจมูก

หน้ากากสอดรูจมูกน้ำหนักเบา (Nasal Pillow Mask): เช่น ResMed AirFit P30i ที่ให้สัมผัสเบาสบาย คล่องตัวสูง ไม่มีโครงพาดบังวิสัยทัศน์ เหมาะอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่ต้องสวมแว่นตาอ่านหนังสือก่อนนอน หรือชอบนอนตะแคง

เรามีบริการดูแลหลังการขายโดย Sleep Specialist ที่พร้อมโหลดรายงานการใช้เครื่องของคุณมาตรวจสอบ ความสอดคล้องระหว่างค่าลมรั่วและแรงดัน หากพบว่าหน้ากากกดทับหนักเพราะแรงดันสูงเกินไป เรามีทีมผู้เชี่ยวชาญคอยช่วยวิเคราะห์และปรับจูนความดันลมให้คุณกลับมาหายใจได้สบายที่สุด

อย่าปล่อยให้อาการเจ็บดั้งจมูกและรอยแดงช้ำ มาขัดขวางความตั้งใจในการรักษา หากต้องการคำปรึกษา หรือสอบถามข้อมูลอ @Elife เพื่อให้ทีมงานผู้เชี่ยวชาญของเราช่วยดูแลและคืนการนอนหลับที่แสนสบายให้กับคุณ